Hatyai as an ASEAN Flood Management Model City 2030

ศูนย์วิจัยแอมคอล : 12-12-2025

ROADMAP 5 ปี: เปลี่ยนหาดใหญ่สู่

“เมืองต้นแบบการจัดการน้ำท่วมอาเซียน”

     หาดใหญ่เผชิญปัญหาน้ำท่วมซ้ำซากมายาวนาน จากภูมิประเทศแบบแอ่งกระทะ น้ำหลากจากต้นน้ำ และการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ทำให้จำเป็นต้องมีแผนพัฒนาที่ชัดเจนและยั่งยืนในการป้องกันและบริหารจัดการน้ำอย่างเป็นระบบ แผน ROADMAP 5 ปี (พ.ศ. 2569–2573) ถูกจัดทำขึ้นเพื่อยกระดับหาดใหญ่ให้กลายเป็น “เมืองที่รับน้ำ–ระบายน้ำ–ฟื้นตัวได้เร็ว” พร้อมตั้งเป้าหมายสำคัญคือ ลดความเสียหายจากน้ำท่วมครั้งใหญ่ลงอย่างน้อย 70% ภายในปี 2573 โดยแผนดำเนินงานแบ่งออกเป็น 5 ระยะต่อเนื่อง ครอบคลุมโครงสร้างพื้นฐาน ระบบอัจฉริยะ และการสร้างความพร้อมของประชาชนทั้งเมือง

4 เสาหลักยุทธศาสตร์ของแผน

1. ป้องกันน้ำ (Prevention) – สำรวจความเสี่ยง ผังเมืองน้ำ และจัดการพื้นที่เสี่ยง
2. ระบายและผันน้ำ (Mitigation) – สร้างท่อระบายน้ำขนาดใหญ่และแก้คอขวดน้ำ
3. กักเก็บน้ำธรรมชาติ (Retention) – สร้างแก้มลิง ฟื้นฟูพื้นที่ชุ่มน้ำ และเพิ่มพื้นที่รับน้ำ
4. บริหารความเสี่ยงและเมืองอัจฉริยะ  (Preparedness & Smart City) – นำ AI ระบบเตือนภัย และข้อมูล Real-time มาใช้

สรุป ROADMAP รายปีแบบกระชับ

ปีที่ 1 (2569): วิเคราะห์ – เตรียมพร้อม – จัดโครงสร้างพื้นฐานเร่งด่วน

• ทำแผนที่เสี่ยงน้ำท่วมละเอียด
• ขุดลอกคลองอู่ตะเภา–คลองหวะ
• ล้างท่อระบายน้ำทั้งเมือง 100%
• ติดตั้งเซนเซอร์น้ำ 150 จุด และตั้ง Water Command Center

ผลลัพธ์: เมืองรู้จุดเสี่ยงชัดที่สุดครั้งแรก ลดน้ำขังได้ทันทีภายในปีเดียว

ปีที่ 2 (2570): ปรับปรุงระบบระบายน้ำ – แก้คอขวด – เพิ่มความจุน้ำในเมือง

• สร้าง Mega Drainage Line 5.4 กม.
• ปรับปรุงสถานีสูบน้ำ + ไฟสำรอง 100%
• ผันน้ำจากภูเขาเฟสแรก

ผลลัพธ์: น้ำท่วมในเขตเศรษฐกิจไม่เกิน 12 ชั่วโมง ระบายน้ำเร็วขึ้น 50%

ปีที่ 3 (2571): สร้างพื้นที่รับน้ำ (Retention Basin) + แก้มลิง

• สร้างแก้มลิงใหญ่ 2 แห่ง รวมความจุ 5–8 ล้าน ลบ.ม.
• ฟื้นฟูพื้นที่ชุ่มน้ำ 1,500 ไร่
• ผันน้ำเฟส 2 และจัดพื้นที่ลุ่มต่ำเป็น Retention Zone

ผลลัพธ์: ลดความรุนแรงของน้ำหลากได้ 30–40% ก่อนถึงเมือง

ปีที่ 4 (2572): เมืองอัจฉริยะด้านน้ำ (Smart Flood Management City)

• ระบบควบคุมปั๊มน้ำ–ประตูน้ำอัตโนมัติ
• AI คาดการณ์น้ำ 48–72 ชั่วโมง
• Live Flood Map และระบบเตือนภัยครอบคลุมทั้งเมือง

ผลลัพธ์: เมืองสั่งการได้แบบ Real-time ลดเวลาน้ำขังได้อีก 30–40%

ปีที่ 5 (2573): เมืองปลอดน้ำท่วมซ้ำซาก – โมเดลต้นแบบอาเซียน

• ออกกฎหมาย Hatyai Flood Code 2573
• ผังเมืองใหม่แบบ Water-Resilient
• ตั้ง Hatyai Flood Institute (HFI)
• สร้าง Water Guardian 150 ชุมชน และบ้านปลอดน้ำท่วม 40,000 หลัง

ผลลัพธ์: หาดใหญ่ก้าวสู่ “ASEAN Flood-Resilient Model City”

⭐ ผลลัพธ์ที่คาดหวังเมื่อจบแผน 5 ปี

• ความเสียหายจากน้ำท่วมลดลง 70%
• ระยะเวลาน้ำขังลดจากหลายวัน → เหลือ 6–12 ชั่วโมง
• ระบบระบายน้ำ–กักน้ำ–ผันน้ำทำงานประสานกัน
• โครงสร้างพื้นฐานและระบบอัจฉริยะครบวงจร
• เมืองได้รับการยอมรับเป็น ต้นแบบการบริหารจัดการน้ำท่วมของอาเซียน

หาดใหญ่กำลังก้าวจาก “เมืองเสี่ยงน้ำท่วม”
สู่ เมืองต้นแบบการจัดการน้ำท่วมระดับอาเซียน ภายใน 5 ปี
เป็นการเปลี่ยนแปลงเชิงระบบที่จะยกระดับคุณภาพชีวิต ความปลอดภัย และเศรษฐกิจของเมืองอย่างยั่งยืน